Juridisch ouderschap voor duomoeders

Bijna 5 jaar geleden werd de Wet Lesbisch Ouderschap ingevoerd.

Sinds 1 april 2014 kan de vrouwelijke partner van de biologische moeder juridisch ouder worden zonder dat de rechter er aan te pas hoeft te komen; aldus de officiële informatie van de Overheid.

Dat klinkt mooi, maar de werkelijkheid is anders.

Sinds 1 april 2014 zijn er voor duomoeders 4 manieren om juridisch ouder te worden:

  • een kind ter wereld brengen
  • automatisch moeder worden
  • een kind erkennen
  • een kind adopteren

De biomoeder

De eerste manier is natuurlijk duidelijk.
De biologische moeder van een kind is altijd bekend en heeft vanaf de geboorte het ouderlijk gezag.

De automatische moeder

Het automatisch moederschap is ingewikkelder.
De duomoeder of meemoeder, die getrouwd is met de moeder of haar geregistreerde partner is, kan automatisch ook moeder met ouderlijk gezag worden bij de geboorte van het kind.
Dit kan alleen wanneer de donor onbekend is en dit aangetoond kan worden met een verklaring van de Stichting Donorregistratie.
Bij de aangifte van de geboorte moet deze verklaring worden afgegeven aan de ambtenaar van de burgerlijke stand.

Is er een bekende donor, dan is het automatisch moederschap niet mogelijk

De erkende moeder

Is er geen sprake van een huwelijk of geregistreerd partnerschap, dan heeft de duomoeder alleen de keuze tussen erkenning en adoptie.
Dit geldt eveneens, wanneer er sprake is van een bekende donor.
Voor erkenning is de toestemming van de biologische moeder nodig.
De ambtenaar van de burgerlijke stand maakt een akte van erkenning op, dat kan al voor geboorte.
Bij de geboorte heeft het kind dan direct twee moeders.
Een eenvoudige weg, die goedkoper is dan adoptie.
Het gezamenlijke ouderlijke gezag kan gemakkelijk zelf digitaal geregeld worden.

Toch adviseer ik duomoeders nog steeds te kiezen voor adoptie van het kind van hun partner

De adoptiemoeder

Als duomoeder is het ook nog steeds mogelijk te kiezen voor adoptie van het kind.
Een adoptieverzoek wordt door een advocaat ingediend bij de Rechtbank.
Wanneer aan alle voor adoptie geldende voorwaarden is voldaan, dan is dit meestal een schriftelijke procedure, waar ik een standaard tarief voor reken.

Het klopt dat een adoptieprocedure duurder is dan een erkenningsprocedure, maar adoptie geeft meer zekerheid dan erkenning.

 Adoptie of erkenning?

De voordelen van adoptie op een rij:

  • Adoptie wordt in het buitenland geaccepteerd, erkenning niet overal.
  • Een donor kan wel bezwaar maken tegen een erkenning, maar niet tegen een eenmaal uitgesproken adoptie.
  • Het kind kan de erkenning later makkelijker ongedaan maken dan een adoptie.

Adoptie of automatisch moederschap?

Ook ten aanzien van het automatisch moederschap geldt, dat dit in het buitenland aanleiding kan geven tot problemen.
Daarom kan het als duomoeder verstandig zijn om alleen aangifte te doen van de geboorte van het kind van je partner, maar geen donorverklaring te overhandigen aan de ambtenaar van de burgerlijke stand. Er ontstaat dan geen automatisch ouderschap.
Het adoptieverzoek kan al voor de geboorte worden ingediend bij de rechter, zodat de adoptie direct bij de geboorte ingaat.

En let op: een eenmaal gemaakte keuze kan alleen onder zeer bijzondere omstandigheden ongedaan gemaakt worden.
Ik heb inmiddels twee procedures bij de Rechtbank gevoerd, omdat een lesbisch ouderpaar niet goed geïnformeerd was over de rechtsgeldigheid in het buitenland.
Door de rechter is de erkenning uiteindelijk vernietigd en de adoptie alsnog uitgesproken. Maar eenvoudig is dit niet.
Denk dus van tevoren goed na welke keuze het meest passend is.

De conclusie is duidelijk. Na 5 jaar wettelijk lesbisch ouderschap is het voor duomoeders nog steeds het meest verstandig om het kind van hun partner te adopteren.

Adoptie geeft de meeste zekerheid voor duomoeders!

Elke maand schrijf ik boeiende, informatieve blogs over mijn specialismen echtscheiding, mediation, erfrecht en adoptie.